← Tüm yazılar
29 Eylül 2023 Web Tasarım ve Yazılım 11 dk okuma

Google Tag Manager Nedir? GTM Kurulumu ve Kullanımı

Google Tag Manager, web sitenizdeki veya mobil uygulamanızdaki izleme kodlarını ve ilgili kod parçacıklarını, yani etiketleri, tek bir web arayüzünden hızlı ve güvenli biçimde yönetmenizi sağlayan ücretsiz bir etiket yönetim sistemidir. Türkçe arayüzde Google Etiket Yöneticisi olarak geçen GTM sayesinde analitik ve reklam etiketlerini her seferinde geliştiriciye kod ekletmeden kurabilir, test edebilir ve yayınlayabilirsiniz.

Bu yazıda GTM’nin ne olduğunu, etiket, tetikleyici ve değişken kavramlarını, kurulum adımlarını, en sık kullanılan senaryoları ve dikkat edilmesi gereken noktaları anlatıyoruz. Duende Dijital olarak İstanbul’da ölçüm altyapısını kampanya yönetimiyle birlikte kuran bir dijital reklam ajansı olarak çalışıyoruz. Ölçüm verisinin kampanya kararlarına nasıl dönüştüğünü görmek için ROI ve ROAS rehberimize de göz atabilirsiniz.

Google Tag Manager nedir?

Google Tag Manager, web sitesi veya uygulamaya bir kez eklenen küçük bir kod parçası üzerinden analitik, reklam ve üçüncü taraf etiketlerini web tabanlı bir arayüzden yönetmeyi sağlayan etiket yönetim sistemidir (TMS). Etiketler, tetikleyiciler ve değişkenlerle çalışır. Bir site için kurulan bu yapıların tamamına kapsayıcı adı verilir.

Google’ın resmî açıklamasına göre Etiket Yöneticisi kapsayıcısı; Google Ads, Google Analytics, Floodlight ve üçüncü taraf etiketleri dahil olmak üzere, bir sitedeki manuel olarak kodlanmış diğer etiketlerin yerini alabilir (Etiket Yöneticisi’ne genel bakış). Yani Meta Pixel, TikTok Pixel ya da LinkedIn Insight Tag gibi farklı platformların kodlarını da tek bir merkezden yönetmek mümkündür.

GTM’nin kendisi veri toplamaz veya rapor üretmez. Görevi, doğru etiketin doğru anda çalışmasını sağlamaktır. Verinin toplandığı ve raporlandığı yer ise Google Analytics 4, Google Ads veya ilgili reklam platformudur. Bu ayrımı bilmek, “GTM kurduk ama rapor yok” gibi karışıklıkları önler.

Google Tag Manager neden kullanılmalı?

GTM; etiketleri geliştirici desteğine ihtiyaç duymadan eklemeyi, değişiklikleri yayına almadan önce test etmeyi, tüm etiketleri tek yerden görmeyi, sürüm geçmişiyle hataları geri almayı ve ekip üyelerine farklı yetkiler vermeyi sağlar. Bu sayede pazarlama ekipleri ölçüm ihtiyaçlarına daha hızlı yanıt verir, sitedeki kod karmaşası azalır.

GTM kullanmanın başlıca faydaları:

  • Hız: Yeni bir kampanya için dönüşüm etiketi eklemek, site kodunu değiştirmeden dakikalar içinde yapılabilir.
  • Kontrol: Hangi etiketin hangi sayfada, hangi koşulda çalıştığı tek bir arayüzde görünür.
  • Test imkânı: Önizleme ve hata ayıklama modu, değişiklikleri canlıya almadan önce denemeyi sağlar.
  • Sürüm yönetimi: Her yayın bir sürüm olarak kaydedilir; sorun çıkarsa önceki sürüme dönülebilir.
  • Yetkilendirme: Ajans, geliştirici ve pazarlama ekibine farklı erişim düzeyleri tanımlanabilir.
  • Düzen: Sitenin koduna dağılmış onlarca etiket yerine tek bir kapsayıcı kodu bulunur.

Ajanslarla çalışan işletmeler için bir öneri: GTM hesabının sahibi her zaman işletmenin kendisi olmalıdır. Ajansa ve geliştiricilere kendi Google hesapları üzerinden, ihtiyaç duydukları düzeyde yetki verilmesi; iş birliği sona erdiğinde bu yetkilerin kolayca kaldırılabilmesini sağlar. Böylece yıllar içinde biriken ölçüm altyapısı işletmenin kontrolünde kalır.

Google Tag Manager’da etiket, tetikleyici ve değişken nedir?

GTM, üç temel bileşen üzerine kurulu bir yapıyla çalışır. Etiket, çalıştırılacak koddur; örneğin bir Google Analytics olayı ya da reklam dönüşüm kodu. Tetikleyici, etiketin ne zaman çalışacağını belirleyen kuraldır. Değişken ise tetikleyicilerin ve etiketlerin kullandığı, sayfa URL’si veya tıklanan buton gibi dinamik değerlerdir.

BileşenNe işe yarar?Örnek
Etiket (Tag)Çalıştırılacak kod parçasıGA4 olay etiketi, Google Ads dönüşüm etiketi, Meta Pixel
Tetikleyici (Trigger)Etiketin ne zaman çalışacağını belirlerSayfa görüntüleme, form gönderimi, belirli bir butona tıklama
Değişken (Variable)Etiket ve tetikleyicilerin kullandığı değerlerSayfa URL’si, tıklama metni, sipariş tutarı
Veri katmanı (Data Layer)Siteden GTM’ye yapılandırılmış veri aktarırÜrün adı, fiyat, sipariş numarası

Bu kavramların ayrıntılı tanımları Google’ın Etiket Yöneticisi kavramları sayfasında yer alır. Özellikle e-ticaret sitelerinde veri katmanı büyük önem taşır: Sipariş tutarı ve ürün bilgileri veri katmanıyla GTM’ye aktarılmadan reklam platformlarına doğru dönüşüm değeri gönderilemez.

Google Tag Manager nasıl kurulur?

GTM kurulumu için tagmanager.google.com adresinde bir hesap ve web sitesi için bir kapsayıcı oluşturulur. Arayüzün verdiği kapsayıcı kodu sitenin tüm sayfalarına eklenir. Ardından etiketler, tetikleyiciler ve değişkenler tanımlanır, önizleme modunda test edilir ve kapsayıcı yayınlanır. Google, çoğu şirket için tek bir hesabın yeterli olduğunu belirtir.

Adım adım GTM kurulumu:

  1. Hesap oluşturun: Şirketiniz için bir GTM hesabı açın.
  2. Kapsayıcı oluşturun: Web siteniz için “Web” türünde bir kapsayıcı tanımlayın.
  3. Kodu siteye ekleyin: Arayüzün verdiği iki kod parçasından biri sayfanın head bölümüne, diğeri body etiketinin hemen ardına eklenir. WordPress sitelerde bu işlem bir eklenti veya tema ayarlarıyla da yapılabilir.
  4. Google etiketini ekleyin: Google Analytics 4 ölçümü için Google etiketini kapsayıcıya ekleyin.
  5. Olayları tanımlayın: Form gönderimi, telefon tıklaması, satın alma gibi önemli eylemler için etiket ve tetikleyiciler oluşturun.
  6. Önizleyin ve test edin: Önizleme ve hata ayıklama modunda etiketlerin doğru sayfada ve doğru anda çalıştığını kontrol edin.
  7. Yayınlayın: Değişiklikleri açıklayıcı bir sürüm adıyla yayınlayın.

Google’ın açıklamasına göre önizleme ve hata ayıklama modu etkinleştirildiğinde sayfa yeni bir pencerede açılır ve etiketlerin nasıl etkinleştiği ile hangi verilerin işlendiği ayrıntılı olarak gösterilir (Kapsayıcı önizlemesi ve hata ayıklaması).

Google Tag Manager ile hangi etiketler yönetilebilir?

GTM ile Google Analytics 4, Google Ads dönüşüm ve yeniden pazarlama etiketleri, Floodlight, Meta Pixel, TikTok Pixel, LinkedIn Insight Tag, ısı haritası ve kullanıcı deneyimi araçları ile özel HTML etiketleri yönetilebilir. Pek çok platform için hazır şablonlar bulunur; şablonu olmayan araçlar özel HTML ile eklenebilir.

En sık kullanılan senaryolar:

  • GA4 olayları: Form gönderimi, dosya indirme, video izleme, kaydırma derinliği ve buton tıklamaları.
  • Önemli etkinlikler: GA4’te satın alma, potansiyel müşteri formu gibi eylemleri önemli etkinlik olarak işaretlemek. Google Analytics’e göre standart mülklerde en fazla 30 önemli etkinlik tanımlanabilir (Google Analytics Yardım).
  • Reklam dönüşümleri: Google Ads, Meta, TikTok ve LinkedIn kampanyaları için dönüşüm etiketleri. LinkedIn tarafındaki kurulum mantığını LinkedIn reklam rehberimizde, TikTok Pixel’i ise TikTok reklam verme yazımızda anlattık.
  • Yeniden pazarlama: Belirli sayfaları ziyaret eden kullanıcılardan reklam kitleleri oluşturmak.

Google Tag Manager kullanırken nelere dikkat edilmeli?

GTM kullanırken etiketleri anlaşılır biçimde adlandırmak, yayından önce her değişikliği önizleme modunda test etmek, erişim yetkilerini sınırlamak, kullanılmayan etiketleri temizlemek, kişisel verileri etiketlere göndermemek ve çerez izni gerekliliklerine uymak gerekir. Düzensiz bir kapsayıcı, zamanla hatalı ve çift sayılan verilere yol açar.

Özellikle şu hatalar sık görülür:

  • Aynı etiketin hem site koduna hem GTM’ye eklenmesi sonucu verilerin çift sayılması
  • Tetikleyicilerin çok geniş tanımlanması nedeniyle etiketlerin tüm sayfalarda çalışması
  • Test edilmeden yayınlanan değişikliklerin ölçümü bozması
  • Ayrılan çalışan veya eski ajans hesaplarının erişiminin kaldırılmaması
  • Form alanlarındaki e-posta veya telefon gibi kişisel verilerin açık metin olarak etiketlere aktarılması

Kişisel veri ve çerez izni konusu ayrıca önem taşır. Google Etiket Yöneticisi, kullanıcı iznini yönetmek için izin modu gibi araçlar sunar. Türkiye’de kişisel verilerin işlenmesi 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’na tabidir; ölçüm kurgusunu hukuki gerekliliklerle birlikte planlamak gerekir (6698 sayılı Kanun). Bu bölüm bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir.

Google Tag Manager SEO’yu etkiler mi?

Google Tag Manager doğrudan bir sıralama faktörü değildir; ancak sitenin performansını ve ölçüm kalitesini dolaylı olarak etkiler. Çok sayıda ağır üçüncü taraf etiketi sayfa hızını düşürebilir. Buna karşılık düzenli bir kapsayıcı, gereksiz kodları temizlemeyi ve organik trafikten gelen dönüşümleri doğru ölçmeyi kolaylaştırır.

Organik trafik performansını değerlendirmek için doğru kurulmuş GA4 olayları vazgeçilmezdir. Hangi içeriğin form, arama veya satışa katkı sağladığını görmek, SEO çalışmalarının önceliklerini belirler. Teknik ve içerik tarafındaki çalışmalar için SEO hizmeti sayfamıza, raporlamada hangi göstergelerin izleneceğine karar vermek için ise KPI nedir rehberimize göz atabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Google Tag Manager ücretli mi?

Google Tag Manager’ın standart sürümü ücretsizdir. Büyük kurumlar için ek özellikler ve destek sunan Google Tag Manager 360 adlı ücretli bir sürüm de bulunur. Çoğu işletmenin ihtiyacı standart sürümle karşılanır.

Google Tag Manager ile Google Analytics aynı şey mi?

Hayır. Google Analytics verileri toplayan ve raporlayan bir analitik aracıdır. Google Tag Manager ise Analytics dahil farklı araçların etiketlerini siteye yerleştiren ve ne zaman çalışacaklarını yöneten bir etiket yönetim sistemidir. İkisi genellikle birlikte kullanılır.

GTM kurmak için yazılım bilgisi gerekir mi?

Temel kurulum ve hazır şablonlu etiketler için ileri düzey yazılım bilgisi gerekmez. Ancak veri katmanı kurgusu, e-ticaret ölçümü ve özel HTML etiketleri gibi konularda teknik bilgi ve geliştirici desteği gerekebilir. Hatalı kurulum verilerin güvenilirliğini bozar.

GTM site hızını yavaşlatır mı?

GTM’nin kendi kodu hafiftir. Site hızını asıl etkileyen, kapsayıcıya eklenen etiketlerin sayısı ve ağırlığıdır. Kullanılmayan etiketleri düzenli olarak temizlemek ve gereksiz üçüncü taraf kodlardan kaçınmak performansı korur.

GTM’de yapılan değişiklikler geri alınabilir mi?

Evet. GTM her yayını bir sürüm olarak kaydeder. Yeni bir sürüm sorun çıkarırsa önceki sürüme dönülebilir. Sürümlere açıklayıcı adlar ve notlar vermek, hangi değişikliğin ne zaman yapıldığını takip etmeyi kolaylaştırır.

Birden fazla web sitesi için tek GTM hesabı kullanılabilir mi?

Evet. Google, çoğu şirket için tek bir hesabın yeterli olduğunu belirtir. Aynı hesap altında her web sitesi veya uygulama için ayrı kapsayıcılar oluşturulabilir. Bu yapı, yetkileri ve etiketleri düzenli yönetmeyi kolaylaştırır.

Ölçüm altyapınızı birlikte kuralım. Duende Dijital, Google Tag Manager ve GA4 kurulumundan kampanya ölçümüne kadar tüm süreci yöneten bir dijital reklam ajansı. Hedeflerinizi anlatın: brifinizi paylaşın.

Kaynakça